Bron: docs/WL-GOV-1_wel_niet.md · live uit de repo gerenderd

WL-GOV-1 · Wat Waterlab wél en niet bewijst

Status: canoniek · Datum: 2026-06-18 · Backlog: docs/BACKLOG_WaterLab_review.md (WL-GOV-1)

Dit is de single source. Elke externe weergave van Waterlab — deck, DEMO.md, dashboard-landing — gebruikt deze tekst, niet een eigen herformulering. Wijzig hier, niet in de kopieën. De technische waarborgen ervan leven in WL-VIS-2 (eerlijke grafieklabels) en WL-PROV-1/2 (traceerbaarheid).

Waterlab staat naast een operationeel/MKS-Goud-systeem (RWsOS) zonder dat te willen zíjn. Het verschil tussen "bewijs van de redeneerlijn op één edge-device" en "operationeel voorspelsysteem" is het verschil tussen geloofwaardig en ongeloofwaardig. Daarom staat de grens vast.

Wél

• Redeneerlijn end-to-end op generieke bouwstenen — van open data via open-source modellen tot AI-duiding, op één edge-computer (NVIDIA Jetson AGX Orin).
• AI als eerste klas op de rekenketen — niet als losse chatbot, maar als duidende laag op model- en meetoutput (Claude expert-interventie, lokale Qwen-interpretatie).
• Standaard-interop zonder tweede datapad — dezelfde data via PI REST (Deltares 1.25) én GraphQL; elke consumer (dashboard, FEWS, app, webhook) is een verwisselbare client op dezelfde bronnen.

Niet

• Geen MKS-Goud / PIN-norm — geen operationele status, geen borging, geen 24/7-keten.
• 1 persoon, experimenteel — een micro-innovatielab, geen organisatie of dienst.
• Deels statistisch i.p.v. fysisch — de live verwachting rust op een statistisch recessiemodel, geen gekalibreerde nowcast.
• Data-gedreven grondwater i.p.v. kwelmodel — de IJssel↔Veluwe-koppeling is data-gedreven (lag-correlatie + lineair reservoir) op één droogte-event (2018), geen MODFLOW/iMOD.
• Indicatief leerlab — uitkomsten zijn indicatief; voor operationele beslissingen: waterinfo.rws.nl.

Positionering

Waterlab hoort in het innovatie-/leersegment van de waardeketenring, niet in de operationele keten. Het toont de redeneerlijn die een modern, API-first, AI-ondersteund kennisinstrumentarium zou kunnen volgen — als verkenning, niet als vervanging.